Er zit meer in dan dat eruit komt!

24

In normale situaties werken onze verbale en performale eigenschappen samen, maar bij een kloof verloopt die samenwerking niet zo vlot. Een kind kan zich dan geen beeld vormen van een bepaalde situatie en kan er daarom niet goed mee omgaan, hetgeen zich op school bijvoorbeeld kan uiten in slechte schoolresultaten.

Het performale IQ zegt iets over hoe iemand praktisch omgaat met kennis. Hoe los je praktisch een probleem op.  Motorische vaardigheden spelen hierbij een rol, maar ook ruimtelijk inzicht.
Het verbale IQ daarin heeft betrekking op woordenschat, taalgevoel, redeneringsvermogen.

Van een kloof wordt gesproken wanneer de verbale en niet-verbale IQ score van een kind wezenlijk van elkaar verschillen. Dit kan dus twee kanten op gaan: verbaal sterker of performaal sterker.  Een kloof waarbij iemand performaal verbaal hoger scoort dan verbaal is zeldzaam, maar komt voor bij kinderen.

Performaal sterker dan verbaal

Dit is een vrij ongrijpbare kloof voor veel mensen. Een kind denkt namelijk op een hoger niveau dan dat het zich verbaal kan uiten. Het ruimtelijk inzicht, organisatorisch vermogen en de detailwaarneming van het kind zijn beter ontwikkeld dan zijn vermogen om zijn gedachten te uiten met taal. Dit kind zal mensen verrassen met complexe visueel-ruimtelijke taken en een goed overzicht kunnen houden over de taken die hij krijgt. Tegelijkertijd kan het kind gefrustreerd raken doordat hij zich niet altijd kenbaar kan maken in taal en regelmatig onderschat wordt.

Een hoge performale intelligentie kan in de onderwijssituatie vertraging of stagnaties in het leerproces veroorzaken, omdat het kind gebruik maakt van een denkproces waarbij het via het handelen inzicht verwerft en ook bij voorkeur handelend tot oplossingen komt.

Bovendien wordt het kind aangesproken op het niveau waar het zich verbaal uit. Er zit echter veel meer in  een kind dan er zichtbaar is, een kind wordt chronisch onderschat. Dit kan tot hevige frustraties leiden bij een kind .

Hoe ga je hier mee om?

Bij deze kinderen is het belangrijk om te begeleiden door te reflecteren op eigen gedrag in taal en ze uit te blijven dagen op school met ruimtelijke taken. Zo leert een kind zich steeds beter uiten in taal, terwijl hij ook ervaart dat hij vaardig kan zijn op school. Dit succes stimuleert en zorgt er voor dat een kind beter in zijn vel zit.

Deze kloof waarbij een kind performaal sterker is, wordt soms vergeleken met beelddenken. Er is echter geen wetenschappelijk bewijs dat beelddenken vast te stellen is aan de hand van intelligentiegegevens, omdat de verbale subtests ook op een beelddenk manier kan worden gedaan.

About Author

24 reacties

  1. Dochter met performaal 140, verbaal 100. Heeft Havo klas 4 overgedaan, net geslaagd. Daarna HBO gedaan en nu universiteit met mooie cijfers. Uiteindelijk toch op haar niveau uitgekomen.

  2. Dochter van nu 20 is op haar 12e getest. Performaal veel sterker dan verbaal. Erg veel gehad aan dit inzicht. In de taalvakken ging het vooral mis bij de “vrije” opdrachten zoals een verslag schrijven en bij kringgesprekken. De technische kant van taal zoals grammatica ging haar goed af. Ze werd inderdaad erg onderschat. Nog steeds. Ze zit nu op het HBO en doet het fantastisch. Ze had universiteit kunnen doen, maar omdat ze performaal zo goed is, was dit een betere keuze. Maar nog steeds als ze iets wil vertellen kan dat met een grote omweg gaan en is er weer de kans dat we haar onderschatten. Onze zoon had het precies andersom. Hij wordt snel overschat en kan een flinke discussie aangaan.

    Ik denk dat het erg fijn zou zijn als ouders hier meer over te weten kunnen komen en hun kinderen op waarde kunnen inschatten en opvoeden.

    • Herkenbaar! Hier ook een dochter met een P-V kloof (14) Doet mavo/havo. En een zoon van net 12 die juist talig heel sterk is ondanks dat hij dyslexie heeft. (gaat na de zomer VWO doen) Waar ik tegenaan loop is dat mijn zoon mijn dochter zo omver praat. Dat doet haar zelfvertrouwen geen goed. En het geeft hem soms te veel het gevoel dat hij beter/slimmer is dan mijn dochter. Heb je daar nog ervaringstips voor?
      Groet Inge

      • Dag Inge, veel kwaliteiten blijven benoemen van beide kids en vooral de verschillen daarin. Hun eigen kracht vinden. Mijn dochter vond dat ook altijd lastig, maar negeert /ontwijkt nu vaak de grote discussies, maar weet hem ook precies af te leiden met een vraag waar hij veel over weet.. (tactiek)
        Vroeger sprong ik er ook wel tussen. Ik heb ook de test wel eens uitgelegd en hun gewezen op hun kracht en moeite. Toen waren ze zo rond de 16-18. Ik heb het idee dat ze hierdoor ook minder het gevoel hadden dat het hun schuld is of zo.
        Heb je hier zo wat aan?

  3. Ik word dit jaar 35 en kreeg mijn diagnose ASS in november 2016.
    Mijn performaal IQ is >130 terwijl mijn verbaal IQ rond de 120 schommelt.

    Het is dus zeker niet enkel bij kinderen dat je die kloof tegenkomt.
    Over mijn schooltijd kan ik me niet echt meer uitspreken, maar nu merk ik dat verschil pas echt goed.
    Vooral dan in het feit dat ik inderdaad ver vooruit denk, maar er niet altijd in slaag om het mondeling uit te leggen.

  4. Hier een zoon van 11,5 jaar. Verbale score 111 en performale 142. En ook autisme. Wordt vaak gezegd dat het het 1 of het ander is, maar hij heeft echt allebei. Echt geen leuke diagnose! Basisschooltijd is nu bijna voorbij. Hij gaat naar speciaal onderwijs havo-vwo niveau. Basisschool lesstof heeft hij allang af. Is al jaren avi-uit met lezen. Maar… een boek lezen, werkstuk maken, veters strikken of een boterham smeren, dat lukt bijna niet!
    Je hebt er echt goede hulp bij nodig om dit allemaal te snappen. Alleen deze hulp is ver te vinden.. Zelf ook nog steeds niet echt gevonden helaas.

  5. Benutten waar kind goed in is en stimuleren om andere lastige taken te oefenen. Al is dit laatste superlastig bij tieners.
    Vergeet niet: Ieder ontwikkelt zich op eigen moment. Via een omweg kan je ook ver komen. Kies een vak dat bij de mogelijkheden past en groei daarin door.

  6. Een wijd verspreide mythe is dat een ‘groot’ verschil tussen het VIQ en het PIQ (meer dan 12 ‘punten’ wordt soms gezegd) zou duiden op een of andere stoornis of karaktertrek. Bijna alles is al de revue gepasseerd: zowel perfectionisme, faalangst, motorische problemen, AD(H)D, dyslexie, dyscalculie als autisme en NLD worden ermee in verband gebracht. Vaak wordt dit verband ontdekt door een hulpverlener die in zijn of haar eigen praktijk merkt dat de kinderen, die met een of ander ‘probleem’ aangemeld worden, geregeld zo’n kloof hebben. Zonder controlegroep kan men echter helemaal geen sluitende conclusie trekken!

  7. Altijd zo snel mogelijk hulp zoeken. Zeker ook bij twijfel.
    Je kunt er nooit te vroeg bij zijn.
    Via school of de huisarts.
    Nadia

  8. Aoms kind is inmiddels 18. School is nooit een pretje geweest voor hem. Op de lagere school wed hem, n.a.v. onder andere de cito toets, kader-onderwijs geadviseerd. Hij wilde dat zelf per sé niet! Toen toch nog een NIO toets gedaan. Op bepaalde onderdelen (bijv. ruimtelijk inzicht) scoorde hij op vwo-niveau. Op andere taalkundige onderdelen scoorde hij erg laag. De totale score was genoeg om hem naar de mavo te laten gaan. Hij heeft erg zijn best gedaan en is niet één keer blijven zitten maar dat is wel met behulp van zijn ouders geweest. Ik heb heel wat verslagen voor hem gemaakt. En dat kon mij ook niets schelen. Zolang dat kind maar zijn papiertje haalde. Nu zit hij op een MBO opleiding voor muziek (hij is zeer muzikaal) en gaat hij voor het eerst blij naar school!!! Komt met leuke verhalen thuis en de negens en tienen vliegen ons om de oren. Vaak zijn deze kinderen erg creatief. Wat ik wil zeggen is help je kind gewoon als het om taal gaat en blijf hem steunen en zeggen waar hij wél goed in is! Het komt goed, écht.

  9. Hoi,

    Bij onze zoon in ook het performale hoger dan verbale wij lopen vanaf groep 3 overal tegen aan. Veel logopedie gehad tot vorige jaar onderzoeken gehad. Ze wilde hem niet testen voor dyslexie dat heeft onze dochter en hij is zwak in taal en alles er om heen. Ze dachten aan een taalstoornis maar ook dat was het niet. Wat wij als ouder graag willen is hem begrijp en helpen nu lees ik dit en denk ja is dit het heb ik het eindelijk gevonden? Heeft iemand tips enz.

    Mag gerdina

  10. Ook mijn zoon is performaal veel beter dan verbaal. Dit is zowel bij een IQ test (onderdeel van dyslexie onderzoek) als bij NIO aangetoond. Bij hem is dyslexie vastgesteld.

  11. Graag zou ik wat meer specifieke handvatten willen om met kinderen met een p>v kloof om te gaan. Ik heb er twee met deze discrepantie in de puberleeftijd. Er is veel te vinden over een v>p kloof, maar andersom weinig. Uit eigen ervaring weet ik dat deze kinderen vrij intelligent zijn, maar doordat ze zich verbaal moeilijk kunnen uitdrukken, vallen ze uit in het onderwijs. Zie maar eens dat te doorbreken … Waarmee? Hoe?

    Alvast mijn dank!

    • beste erica, een vraag waar vele mee zitten. we gaan ons hier iets meer in verdiepen. hopelijk kunnen we binnenkort wat handreikingen geven.

      • Inmiddels bijna 2 jaar verder…hebben jullie al handreikingen kunnen geven? Wij hebben een dochter op de HAVO en gaat daar bijna aan ‘haar kloof’ ten onder. Mentor en leerlingbegeleider willen alleen dat ze afstroomt, waar ze zoals ze zelf zegt ook weer dezelfde problemen tegenkomt met begrijpend lezen, hoofd van bijzaken scheiden in grote stukken tekst. We staan nu op het punt om haar naar een andere school te laten gaan en/of begeleiding te zoeken. MAAR waar zoek én vind je die?

        • Wij lopen tegen precies hetzelfde aan met onze zoon die inmiddels van HAVO naar TL is afgestroomd en nu inderdaad ook niet beter presteert. In dit talige onderwijssysteem is het bijna niet mogelijk om met een P-V kloof een papiertje te halen. Wij hebben ook erg veel behoefte aan handreikingen.

        • Schakel een onderwijsconsulent in. Sinds 2014 is er de wet passend onderwijs voor ieder kind. School is verplicht alles te doen wat er mogelijk is om je kind te helpen. Laat je niet met een kluitje in het riet sturen. Ze regelen het maar. Schakel dus zeker een onderwijsconsulent in. Is gratis dus zeker doen. Ons heeft het geholpen. Succes

  12. Het vaststellen van een kloof tussen performale en verbale intelligentie kan via een IQ test. Een huisarts kan je doorverwijzen naar een GZ psycholoog die dergelijke testen kan afnemen.

  13. Ik heb een vraag over dit stuk, als ik dit zo lees herken ik gelijk mijn dochter van 8. Maar kan ik dit ook laten testen, of hoe gaat dit.

Geef een reactie